Vực" ngành cơ khí bằng vốn và công nghệ
Ngày 27/4, trong khuôn khổ Triển lãm Quốc tế lần thứ 4 về Máy công cụ, Cơ khí chuẩn xác và Gia công kim khí, Hiệp hội công ty cơ khí Việt Nam (VAMI) đã tổ chức hội thảo "Doanh nghiệp cơ khí Việt Nam – Trước thềm hiệp định TPP". Tại hội thảo lần này, nhiều chuyên gia và đại diện các doanh nghiệp đều nhấn mạnh, để có thể phát triển và đưa ngành cơ khí phát triển trong nước hội nhập, điểm cốt yếu là phải "vực" các doanh nghiệp cơ khí bằng những hỗ trợ về nguồn kinh phí và công nghệ.
* Có chính sách thu hút nguồn vốn
Ngành sinh sản sản phẩm cơ khí, luyện kim trải qua 15 năm xây dựng và phát triển, song đến nay vẫn chỉ dừng lại ở mức "làm gia công". Ở rất nhiều lĩnh vực, tổ chức trong nước vẫn chưa đủ sức "tự chế tạo ra một số sản phẩm" có sức cạnh tranh quốc tế. bởi thế, hàng năm Việt Nam vẫn phải nhập siêu nhiều tỷ USD trang thiết bị, vật tư cho các ngành công nghiệp và cho bản thân ngành chế tạo cơ khí, luyện kim.
Ông Đào Phan Long, Phó chủ tịch Hiệp hội công ty cơ khí Việt Nam cho rằng, muốn xây dựng Việt Nam có một hệ thống tổ chức cơ khí lớn mạnh, đủ sức chế tác linh kiện, phụ tùng cho các tập đoàn đa quốc gia, sửa chữa các trang thiết bị phức tạp..., quốc gia cần có một hệ thống chính sách đồng bộ và quy hoạch cụ thể để khuyến khích các thành phần kinh tế đầu tư mạnh vào lĩnh vực này. đồng thời, chọn lọc những sản phẩm cơ khí trọng tâm để tụ họp hỗ trợ tổ chức, có thể tương trợ về nguồn vốn, lãi suất.
Theo thống kê của Viện Nghiên cứu chiến lược và chính sách Công nghiệp – Bộ công thương nghiệp, cả nước có 14.800 cơ sở sản xuất, kinh doanh sản phẩm cơ khí, nhưng chỉ có gần 100 đơn vị có quy mô vốn hơn 500 tỷ đồng. Với quy mô nhỏ, quản trị kém, công nghệ thấp, khả năng liên kết yếu và khó tiếp cận nguồn vốn..., sức cạnh tranh của nhiều tổ chức trong nước không cao.
Theo Ths. Lê Văn Khương, chủ toạ Tổng công ty Cơ khí xây dựng (COMA), một trong những lý do khiến nhiều đơn vị đối mặt với "cái chết" là bởi vẫn gặp rất nhiều khó khăn trong tiếp cận các nguồn vốn. Việc thiếu vốn đầu tư nên đa phần các nhà máy sinh sản cơ khí có dây chuyền công nghệ lạc hậu, kém đồng bộ, sản phẩm làm ra không có sức cạnh tranh trên thị trường. cho nên, cần có các chính sách vĩ mô để thu hút mạnh mẽ các dòng vốn của các doanh nghiệp và cá nhân trong – ngoài nước.
"Nhà nước vẫn phải đưa ra cơ chế chính sách, cụ thể như thuế, phí; có chính sách khuyến khích tiêu dùng, tạo thị trường đầu ra cho doanh nghiệp, đồng thời đưa ra các chính sách khuyến khích sử dụng những nguyên liệu trong nước, tăng thuế du nhập ở mức cao đối với vật liệu xây dựng nhập khẩu". - Ths Lê Văn Khương nói.
Cũng theo ông è Ngọc Hà, giám đốc điều hành Tổng đơn vị Máy động lực và máy nông nghiệp Việt Nam (VEAM), đầu tư cho sinh sản cơ khí đáp ứng được các đề nghị về công nghệ cao, thị trường... cần nguồn vốn đầu tư rất lớn và hiệu quả đầu tư không cao so với các ngành khác. thành ra, các tổ chức cũng rất cần có sự tương trợ mạnh và cụ thể của nhà nước để sớm được tiếp cận các công nghệ mới, tập trung đầu tư một cách đồng bộ các thiết bị hiện đại.
* Làm chủ công nghệ
Tổng tổ chức Máy động lực và máy nông nghiệp Việt Nam (VEAM) cho hay, riêng đối với sản phẩm đúc, đây chính là khâu trung gian kết nối ngành công nghiệp luyện kim và công nghiệp cơ khí chế tác. Tỷ trọng các sản phẩm ngành đúc có thể chiếm từ 40-70% giá trị trong chuỗi công nghệ chế tạo các sản phẩm cơ khí. tuy nhiên, một thực tế đáng buồn là ngành đúc Việt Nam hiện có khoảng 500 đơn vị, cơ sở làm đúc nhưng chỉ có khoảng 10 đơn vị, chính yếu là đơn vị nước ngoài đầu tư tại Việt Nam có công nghệ, thiết bị đương đại.
Sau 15 năm, ngành cơ khí vẫn "chập chững" bước đi đầu. Ảnh minh họa: nai lưng Việt/TTXVN
chia sẻ về việc nâng cao công nghệ sản xuất các sản phẩm đúc, theo ông è Ngọc Hà, giám đốc điều hành VEAM, chỉ bằng con đường chuyên nghiệp hoá, đương đại hoá đầu tư các dây chuyền thiết bị có trình độ kỹ thuật, công nghệ đương đại mới có thể sinh sản ra các sản phẩm có chất lượng cao, ổn định, giá thành cạnh tranh và không thúc đẩy tới môi trường.
Đơn cử như tại VEAM, Tổng doanh nghiệp đã đầu tư hơn 230 tỷ đồng cho dây chuyền đúc hiện đại du nhập từ Nhật Bản, giúp tổ chức đúc các thiết bị kỹ thuật phức tạp, chất lượng cao, đủ sức cạnh tranh và tham dự chuỗi cung ứng sản phẩm cho các đơn vị trong và ngoài nước.
"Thời gian tới, khi nhà nước kiên tâm thực hiện cơ khí trung tâm, sẽ có thêm nhiều dự án đầu tư của nước ngoài được phê chuẩn, ngành đúc sẽ có nhiều thời cơ thu nạp các công nghệ tiên tiến, tăng tỷ lệ nội địa hoá, chất lượng các chi tiết đúc". - ông nai lưng Ngọc Hà phân trần.
thực tại hiện nay cũng cho thấy, đã và đang có rất nhiều loại sản phẩm tổ chức Việt Nam làm rất tốt như thiết bị cơ khí thuỷ công cho thuỷ điện, các chi tiết phi tiêu chuẩn cho công nghiệp xi măng, nhiệt điện, hoá dầu, chế tạo thân vỏ tàu, các bồn bể chứa cho các nhà máy đường...
Nông ngư cơ đang dần thay thế sức con người trong hoạt động nông nghiệp
Cùng quan điểm này, đối với các doanh nghiệp cơ khí trong nước, Ths Lê Văn Khương cho rằng, để tồn tại và phát triển, đơn vị cơ khí phải tham dự chuỗi sinh sản chung toàn cầu. trước hết, tổ chức cơ khí có thể làm hàng gia công chế tác cho nước ngoài. Sau đó học hỏi, tiếp cận dần và làm chủ công nghệ. cuối cùng phải tự mình chủ động sản xuất cung cấp cho các nhà lắp ráp và kinh doanh. Hội nhập TPP chính là thời cơ cho các công ty cơ khí Việt Nam hấp thu công nghệ hiện đại của nước ngoài.
bên cạnh đó, cũng theo Ths. Lê Văn Khương, nhà nước cần quan tâm đến các doanh nghiệp trong nước bằng việc giao các dự án, gói thầu mà doanh nghiệp Việt Nam làm được hoặc liên danh, hiệp tác với nhau để có năng lực tổng hợp. Đây là cơ hội để đơn vị cơ khí Việt Nam gia tăng lợi nhuận và khả năng công nghệ của mình. Trong khi thực hiện các gói thầu này thì đơn vị Việt Nam có thể thuê tham vấn nước ngoài làm trong giai đoạn đầu, sau đó tiếp thu lại công nghệ trong các giai đoạn tiếp theo.../.
